Ajax Loader Ładuję ...

15 +
2010-05-04

Podróż Obudzić piękno Łodzi

Opisywane miejsca: Łódź
Typ: Album z opisami

Podobno 99 na 100 ludzi znienacka zagadniętych nie opisze dokładnie tarczy swojego naręcznego zegarka. Podobny wynik chyba się uzyska pytając kogoś o opis budynków mijanych w drodze do pracy. Łodzianie w takiej sytuacji pewnie nie należeliby by do wyjątków. Domyślam się, że raczej woleliby mówić ogólnie o zaniedbaniu swojego miasta. Cóż, tu akurat w znacznej mierze mieliby rację.

  Warto jednak podjąć działania zmierzające do zmiany takiego stanu rzeczy. Na pewno nie zaszkodzi poprowadzić łodzian, nawet tych rodowitych, po ulicach ich miasta. Warto pokazać im fantastyczną, secesyjną architekturę bardzo wielu kamienic i fabryk. Warto obudzić ich poczucie estetyki, dumę z ciekawej historii miasta, dumę z już odnowionych obiektów. Tym samym obudzi się drzemiące jeszcze w wielu przypadkach piękno Łodzi i uczyni z niego atrakcję turystyczną!

To było u progu weekendu, podczas którego długa zima 2009/2010 miała ustąpić miejsca oczekiwanej wiośnie 2010. Wielu było organizatorów ustanawiania polskiego rekordu wycieczkowego, a dokładniej rekordu w ilości uczestników pieszych wycieczek jednocześnie zwiedzających swoje miasto –  dawną włókniarską stolicę Polski – Łódź.  Wymienię tylko „Gazetę Łódzką”, a to ze względu na silne więzi z naszym serwisem. Jasne, że chodzi o Kolumbera.

 

Z pięciu różnych miejsc w Łodzi wyszło pięć grup dostępnych dla wszystkich mieszkańców, także gości, naszego miasta. Z czterdziestu pięciu szkół wszystkich rodzajów wyszły grupy  zorganizowane przez nauczycieli. Każdą grupę prowadził przewodnik. Wszystkie grupy miały spotkać się w samo południe na Rynku Starego Miasta. U wielu nie łodzian ta nazwa może wywoływać uśmiech. A jednak! Nasze miasto funkcjonuje od 1423 roku. Nigdy praw miejskich nie utraciło. A 1823 roku zaczęło swoją błyskawiczną karierę jako miasto przemysłowe.

 

Ustanowiony 19 marca 2010 roku rekord to 1541 uczestników jednocześnie zwiedzających w pieszych wycieczkach swoje miasto. Zrobienie na rynku zdjęcia wszystkim, dzięki którym rekord został ustanowiony to był ostatni akord udanej imprezy.

http://newsletter.lodzartcenter.com/userfiles/file/kolorowa_lodz.jpg )

 

 Rekord jest do poprawienia! Każda taka próba przyniesie korzyść każdemu z jej uczestników w każdym z miast!

  • Rekord wart Łodzi  2010  1
  • Rekord wart Łodzi  2010  2
  • Rekord wart Łodzi  2010  3
  • Rekord wart Łodzi  2010  4
  • Rekord wart Łodzi  2010  5
  • Rekord wart Łodzi  2010  6
  • Rekord wart Łodzi  2010  7
  • Rekord wart Łodzi  2010  8
  • Rekord wart Łodzi  2010  9

Obszar dzisiejszego Rynku Starego Miasta, Placu Kościelnego czyli dawnych Górek Plebańskich i Parku Staromiejskiego to miejsce, w którym w 1423 roku król Władysław Jagiełło ulokował miasto Łódź. Łódź nigdy praw miejskich nie utraciła, choć rzeczywiście dopiero od początku trzeciej dekady wieku XIX-ego można mówić o budowie miasta. Za to błyskawicznej budowie miasta. Wręcz o karierze miasta. Przemysłowej, przede wszystkim włókienniczej, ale także karierze kulturalnej i naukowej.

 

Wymienione wcześniej miejsca stanowią obecnie centrum łódzkiego Starego Miasta. Dziwna to „starówka”. Zbudowana na początku lat pięćdziesiątych wieku XX-ego. To się w Polsce zdarza. Zniszczenia wojenne wymuszały „odtworzenie na nowo” historycznej zabudowy wielu miast. W Łodzi zbudowano ją prawie całkiem inną. Wyraźnie daje się zauważyć nawiązanie architektoniczne do warszawskiego Mariensztatu.

 

Z dziewiętnastowiecznym początkiem wielkiej kariery Łodzi związany jest Rynek Nowego Miasta, obecnie Plac Wolności i ulica Piotrkowska. Część miasta wokół Starego Rynku i „doklejona” do niego wieś Bałuty (w 1915 roku – momencie włączenia do Łodzi – licząca ok. 100 tys. mieszkańców największa wieś w Europie) zamieszkiwana była do II wojny światowej przez ludność biedniejszą, głownie żydowską. To zdecydowało, że podczas hitlerowskiej okupacji wyznaczono tam „Litzmannstadt Ghetto” dla Żydów i Cyganów. Granica getta przebiegała wzdłuż ulicy Zgierskiej od zachodu ograniczającej Stary Rynek. Likwidacja getta w 1945 roku oznaczała także wyburzenie kamienic wokół rynku przez hitlerowców i zbudowanie przez „nowe władze” widocznych na zdjęciach budynków w „nowym stylu”.

 

W Łodzi przedwojennej w sąsiedztwie Parku Staromiejskiego istniała Synagoga Altshot. Na samym początku okupacji została zburzona. Dziś przypomina ją tylko tablica. Kolejnym znakiem upamiętnienia kultury łódzkich Żydów jest Pomnik Dekalogu przedstawiający Mojżesza trzymającego tablice z dziesięciorgiem przykazań. Monument, dzieło Gustawa Zemły, niestety stanowi także przedmiot konfliktu. Judaizm nie zezwala na oddawanie czci wizerunkom ludzi, a  środowisko Żydów ortodoksyjnych tym rodzajem, ich zdaniem, bałwochwalstwa czuje się dotknięte szczególnie.

  • Stąd Łódź się bierze 2010  1
  • Stąd Łódź się bierze 2010  2
  • Stąd Łódź się bierze 2010  3
  • Stąd Łódź się bierze 2010  4
  • Stąd Łódź się bierze 2010  5
  • Stąd Łódź się bierze 2010  6
  • Stąd Łódź się bierze 2010  7
  • Stąd Łódź się bierze 2010  8
  • Stąd Łódź się bierze 2010  9
  • Stąd Łódź się bierze 2010  10
  • Stąd Łódź się bierze 2010  11
  • Stąd Łódź się bierze 2010  12
  • Stąd Łódź się bierze 2010  13
  • Stąd Łódź się bierze 2010  14
  • Stąd Łódź się bierze 2010  15

To nie było tak, że w czterysta lat po lokacji w mieście Łodzią zwanym zabrakło miejsca wokół rynku i nad rzeką Łódką, niezbędnego do rozbudowy. Przeciwnie. Zabrakło ludzi, dla których trzeba by stawiać nowe domostwa. W każdym razie na początku wieku dziewiętnastego i tak niewielka liczba ówczesnych łodzian zaczęła się zmniejszać.

 

Na paranoję zatem mogło zakrawać, że na początku trzeciej dekady wieku XIX-ego wytyczono na mocy decyzji władz Królestwa Polskiego obszar pod nowe miasto. O wiele większy od zajmowanego przez Łódź do tamtej pory. To Xawery Drucki – Lubecki, Rajmund Rembieliński i Stanisław Staszic doprowadzili do wpisania Łodzi do rejestru miast przemysłowych. To oni potrafili myśleć perspektywicznie i przede wszystkim wiedzieli, że pod zaborami naród przeżyje, jeśli po prostu będzie miał za co żyć. W warunkach  naturalnych łódzkich okolic, w wielości rzek „...wartko płynących...” dostrzegli szansę jaką przemysł włókienniczy mógł dać ludziom na „zarobienie kasy”.

 

Kilkaset metrów, czyli „dobre pół kilometra” od rynku Łodzi jagiełłowej nad Łódką wytyczono (ten proces rozpoczął się w 1821) Rynek Nowego Miasta i biegnący przez niego Trakt Piotrkowski w kierunku nowej osady nazwanej ...Łódką leżącą nad rzeką Jasień (te działania dotyczące terenu o długości ok. czterech kilometrów zakończono w 1826 roku). To był, w wielkim uproszczeniu, początek wielkiej kariery miasta.

 

Nowy Rynek w 1918 roku, w wolnej Polsce nazwano Placem Wolności. Dawny trakt ze Zgierza (na początku wieku XIX-ego miasta sporo większego od Łodzi) do Piotrkowa – stolicy guberni – to oczywiście dzisiejsza, słynna ulica Piotrkowska.   

  • Z rynku na plac 2010  1
  • Z rynku na plac 2010  2
  • Z rynku na plac 2010  3
  • Z rynku na plac 2010  4
  • Z rynku na plac 2010  5

Plac Wolności czyli dawny Rynek Nowego Miasta nie jest najwyżej położonym punktem Łodzi. Jest jednak faktem, że góruje nad najbliższą okolicą. Postanowił to wykorzystać brytyjski inżynier Wiliam Lindley projektując sieć kanalizacyjną.

 

Zamknięty w kształt dętki kanał ceglany o długości ok. 140 i wysokości prawie 2 metrów służył do zbierania deszczówki przesiąkającej z powierzchni placu. Znajdował się pod powierzchnią ziemi i przez system zasuw połączony był z kanałami ściekowymi biegnącymi wzdłuż ulic odchodzących od Placu Wolności. Odpowiednia konstrukcja zasuw umożliwiała wypływ wody z „dętki” pod ciśnieniem wystarczającym do usunięcia nagromadzonych zanieczyszczeń.

 

„Dętkę” doprowadzono do stanu, w którym jest atrakcją turystyczną.

 

http://www.youtube.com/watch?v=lEefDf0Vut8

http://www.muzeum-lodz.pl/inne/detka.php        

  • Pod Placem Wolności 2010 1
  • Pod Placem Wolności 2010  2
  • Pod Placem Wolności 2010  3
  • Pod Placem Wolności 2010  4
  • Pod Placem Wolności 2010  5
  • Pod Placem Wolności 2010  6
  • Pod Placem Wolności 2010  7
  • Pod Placem Wolności 2010  8
  • Pod Placem Wolności 2010  9
  • Pod Placem Wolności 2010  10
  • Pod Placem Wolności 2010  11

Dwa elementy Placu Wolności w Łodzi zwracają na siebie uwagę. Pierwszy, to niezbyt często spotykany ośmioboczny plan. Drugi element to stojący od 1930 roku na środku placu pomnik Kościuszki. W Polsce pomnik naszego narodowego bohatera, także bohatera Stanów Zjednoczonych Ameryki, to może nie jest ewenement, ale jego wielkość, nawet monumentalność, rzuca się w oczy.

 

Łodzianie polubili Naczelnika i kiedy na Sylwestra 2009 podjęto decyzję o jego zasłonięciu bo nijak nie pasował do dekoracji programu telewizyjnego, w którym miały wystąpić min. Doda i Maryla Rodowicz, wielu protestowało. Sam wódz Insurekcji 1794 roku nie protestował.

  • Na Placu Wolności  1
  • Na Placu Wolności  2
  • Na Placu Wolności  3
  • Na Placu Wolności  4
  • Na Placu Wolności 5
  • Na Placu Wolności  6
  • Na Placu Wolności  7

Z Placu Wolności w kierunku wschodnim odchodzi ulica Pomorska (pierwotna nazwa: Średnia). Jest to najdłuższa ulica w Łodzi. Ma ok. 11 kilometrów długości. Posiada 608 numerów i krzyżuje się z 40 ulicami.

 

Nazwa została nadana ulicy dla uczczenia zaślubin Polski z morzem. 

  • ...na Pomorskiej...  1
  • ...na Pomorskiej...   2
  • ...na Pomorskiej...   3
  • ...na Pomorskiej...   4
  • ...na Pomorskiej...   5
  • ...na Pomorskiej...   6
  • ...na Pomorskiej...   7
  • ...na Pomorskiej...   8

Zaloguj się, aby skomentować tę podróż

Komentarze

  1. pt.janicki
    pt.janicki (07.11.2013 19:54) +1 + -
    ...z satysfakcją muszę Ci powiedzieć, Sławku, że coraz bardziej jest widoczne zainteresowanie Łodzią wśród łodzian. Wiem, trochę dziwnie to brzmi, ale jest faktem!...
  2. snickers1958
    snickers1958 (06.11.2013 21:27) +1 + -
    Kolejna Łódź nieznana i fascynująca. Pocieszam się tym, że nie znam Łodzi w ogóle ale jeśli rodowici Łodzianie też to...?
  3. pt.janicki
    pt.janicki (20.02.2011 13:28) +3 + -
    ...po takiej ocenie urosłem!
  4. city_hopper
    city_hopper (19.02.2011 22:32) +3 + -
    Nie wiem jak to się stało, że dopiero teraz udało mi się skutecznie docenić znakomita relację. Żeby pokazać pewne elementy miasta, trzeba po prostu w nim mieszkać :-). Pozdrawiam :-)
  5. czarny.pol
    czarny.pol (07.07.2010 20:18) +4 + -
    W Łodzi jeszcze nie byłem, a cały czas namawiam rodziców żebyśmy pojechali ale oni nie za bardzo chcą. Podróż fajna ale tylko szkoda, że nie było słonka
    . ;-)
    +
  6. pt.janicki
    pt.janicki (04.05.2010 20:57) +3 + -
    ...ha, Emdżej, na górę wyjechał profesjonalista w każdym calu...

    http://www.plasterlodzki.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=851:kolorowa-od-2010-foto&catid=37:aktualnoci&Itemid=397
  7. mj1945
    mj1945 (04.05.2010 20:45) +3 + -
    19 marca to i śnieg musiał być-zmylił mnie majowy weekend
    czemu nie byłeś na wysięgniku ?
pt.janicki

pt.janicki

Piotr Janicki
Punkty: 248147